Innoveren met aanbesteden in de bouw

Norm-teq - nominatie KWIPlaquetteHarrie Evers van Norm-teq (op de foto met Anne-Marie Rakhorst) boeit mij voortdurend als ondernemer met hart voor innovatie. De oud winnaar van de MKB Innovatie Top 100 en latere winnaar van Duurzame Dinsdag, Nederlandse Bouwprijs en Koning Willem 1 plaquette voor duurzaam ondernemerschap heeft nu zijn tanden gezet in de taaie Europese aanbestedingsregels.

In zijn woonplaats Hengelo was hij betrokken bij de inrichting van stadspark Weusthag. Eind 2014 moet een uitkijktoren verrijzen in het 90 ha grote gebied. Als wijkbewoner en (bouw) ondernemer met uitzicht op het park praatte Evers mee over deze landmark. De toren mocht niet duurder dan 115.000 euro worden en moest hoger dan 20 meter zijn zodat de toren uitstak boven de hoogste bomen. Zo ontfutselde Evers de opdrachtgever.

Als ondernemer heeft Evers veel (slechte) ervaringen bij aanbestedingsprocedures. Ze zijn doorgaans tijdrovend, taai, kostbaar en bijna altijd wordt gekozen voor de goedkoopste kandidaat; zelden voor de beste en duurzaamste aanbieding.
Met zijn kenmerkende enthousiasme en drive overtuigde hij de acht andere leden van de selectiecommissie van een andere benadering. ,,Innovatie is niet mogelijk zonder doordacht opdrachtgeverschap.’’ En met een knipoog naar voetbalwijsgeer Johan Cruijff: ,,Je ziet het pas als je het door hebt.’’

De gemeente stelde daarop een pakket van wensen samen, maar ook welk bedrag er mee gemoeid zou mogen zijn. Vervolgens werden consortia van bedrijven (architect, uitvoerende partij, leveranciers enz) uitgenodigd te reageren en later uitgenodigd voor een informatiemiddag.

In alle openheid werden de wensen toegelicht, maar ook de haalbaarheid getoetst bij de 15 partijen. Evenals de mogelijke ontwerpvergoeding en uiterste datum van inlevering. Er werd geen dictaat opgelegd, maar in gezamenlijk overleg spelregels opgesteld!

Een goede ondernemer moet ook soms ook opportunist zijn, want Harrie Evers werd in verlegenheid gebracht met de vraag van een collega ondernemer of hij ook verantwoordelijk bleef voor het onderhoud wanneer de verf na vijf jaar zou afbladderen van zijn constructie van metaal…. Spontaan verklaarde Harrie dat dit niet werd verwacht, maar dat de toren zou worden voorzien van een bordje met de naam van de bouwer. ,,Want dan ben je haast verplicht een blijvende en mooie toren van te maken….’’

Een deskundigheidspanel, met onder andere de stadsarchitect van Hengelo, deed de voorselectie. Hierbij werd vooral gekeken naar de technische haalbaarheid en of ze voldeden aan het wensenpakket. Daarna boog de selectiecommissie zich over de negen overgebleven ontwerpen en bepaalde elk lid op basis van eigen intuïtie zijn of haar keuze.

Meer gekregen dan gehoopt
Het resultaat was overweldigend, aldus Harrie Evers. Omdat niet meer de prijs leidend was, probeerden de kandidaten zich met creativiteit en innovatie te onderscheiden. ,,Er werd zelfs meer geleverd dan gehoopt. Omdat in een vroeg stadium gespecialiseerde partijen met elkaar samenwerken en zich niet meer op prijs kunnen onderscheiden, zoeken ze de kracht van het beste ontwerp. Het resultaat is aanbod dat de vraag overstijgt. Het innovatievermogen wordt geprikkeld. Dat is pure winst.
,,Als je een toren van minimaal 20 meter hoogte wil, dan krijg je meestal een toren van die hoogte. Er zat nu zelfs een ontwerp van 33 meter hoogte bij. Een toren met een dubbele helix was unaniem de beste volgens alle leden.’’

Zelfs de afvallers complimenteerden de gemeente met de keuze. Uiteindelijk ging het toch mis want de indiener bleek niet zelf in staat de uitvoering zelf ter hand te nemen. Maar ook met de nummer 2 van de lijst, een rode kelk, bleek een aanvaarbare keuze.

Nationaal Renovatie Platform
Harrie Evers is overtuigd van deze innovatieve werkwijze dat hij zijn geloof nu ook predikt bij het Nationaal Renovatie Platform en andere gemeenten die er inmiddels voor open staan.

DSC_0007De voordelen:
1. Maximale creativiteit van de markt
2. Kans dat je meer krijg dan verwacht
3. Iedereen weet waar hij aan toe, want fabrikanten en producten zijn bekend
4. Geen discussies omtrent meer en minder werk
5. Geen discussie omtrent kwaliteit
6. Marges én daarmee prijs staat niet ter discussie
7. Last but not Least: iedereen is en blijft tevreden. Het wordt eens een keer leuk!